Daha önce yazdığım gibi biraz gecikerek de olsa nihayet Pardus 2008′e geçebildim.
2008 ile ilgili izlenimlerimi kısaca aktarmak istiyorum. Şüphesiz bir izlenimlerim çok teknik değil. Bir son kullanıcı gözüyle neler hoşuma gitti neler gitmedi. Aktarayım.
Kurulum:
Kurulumda herhangi bir sorunla karşılaşmadım. Dizüstü bilgisayarıma kurulumu makul bir sürede gerçekleştirdirdim.Kurulum sırasında sabit diskin hazırlanmasını sağlayan araçlar gerçekten çok kullanışlı olmuş. İstediğim gibi disk bölümlerini silip, yeniden şekillendirip kuruluma hazırladım. Bunun dışında kurulum arayüzünün de çok güzel tasarlandığını düşünüyorum. Yeni kullanıcıları ürkütecek hiç bir şey yok. Bundan 8-10 yıl önce yaptığımız Linux kurulumlarını hatırladıkça halen kabus görmüş gibi olurum.
Unutmadan bir de contrib deponun eklenmesi de kurulum sırasında bir tık ile gerçekleşiyor. Bence gerçekten iyi fikir.
Kurulum Sonrası:
İlk açılışta her ne kadar tecrübeli bir kullanıcı olsanız da, bütün ayarları kaptan masaüstü ile bir kalemde yapmak çok hoş bir özellik doğrusu. Bu yeni kullanıcılar için kullanışlı bir özellik. Bir diğer yeni özellik ise sistem politikası kullanıcı kimlik denetiminin zırt pırt denecek kadar sıkça bize kimlik sorması. Artık buna güvenlikte yapılan geliştirmeleri düşünerek katlanıyor insan. Ancak aynı işlem için “kimlik denetimini hatırla > her zaman” dememe rağmen aynı ekranın ardarda karşıma çıkması kafamı karıştırdı. Açıkçası ben bunca zamandır linux kullandığım halde kafam karışıyorsa ilk kullanıcının daha da kafası karışacaktır diye düşündüm.
Diğer taraftan bu denetimlerin nereden ayarlanacağını farketmekte gecikmedim. TASMA>Sistem Seçenekleri>Kullanıcı Yöneticisi şeklinde gidip herhangi bir kullanıcıyı düzenlemeyi seçtiğinizde kullanıcı ile ilgili yetkilendirme işlerini rahatlıkla yapabiliyorsunuz.
Tasma > Sistem Seçeneklerinden erişebileceğimiz bir diğer yeni özellik ise “Geçmiş Yöneticisi” Anladığım kadar ile sisteme yapılan bütün ekleme kaldırma güncelleme işlemlerinin kaydı buradan izlenebiliyor.
Bu araç sayesinde Yeni Görüntü düğmesine tıklanılarak sistemin o anki görüntüsü alınabiliyor. Ve ileride istenildiğinde tekrar aynı ana geri dönülebiliyor. Programla ilgili bilgi almak üzere yardım düğmesine bastığımda ise aşağıda resimde görülen hata mesajı ile karşılaştım. (http://bugs.pardus.org.tr/show_bug.cgi?id=7997)
http://svn.pardus.org.tr/ adresinden ilgili açıklamalara ulaştım.
Sistem Görüntüsü Almak
Bu yöntem sisteminizdeki paket ve paket ayarları bilgilerinin, daha sonra geri dönülebilir bir yedeğinin alınmasını sağlar. “Yeni Görüntü” düğmesine tıkladığınızda, geçmiş yöneticisi yeni bir görüntü almaya başlar. Bu işlem bilgisayarınızın gücüne ve geçmişin büyüklüğüne göre bir kaç dakika sürebilir.
Geçmişteki bir görüntüye dönmek
Bu yöntemle oluşturduğunuz bir görüntüye, ya da paket yöneticisiyle gerçekleştirdiğiniz bir işlem sonrasına dönebilirsiniz. Soldaki işlemler listesinden dönmek istediğiniz görüntüyü seçip “Geri Yükle” düğmesine tıkladığınızda gerekli paket ve ayar dosyaları o ana döndürülür. “Geri Alma Planı” sekmesinde geri alma işleminin detaylarını ve ayar dosyalarını görebilirsiniz.
Neyse sonuç olarak sistemi aşağı yukarı ayarladıktan sonra kızım için de bir hesap açayım dedim ve kullanıcı yöneticisinden bir hesap ekledim. Daha sonra Pardus>Çıkış>Güncel oturumu kapat deyip kızımın kullanıcı hesabına geçeyim dedim ama çıkış yapıldıktan sonra tekrar kullanıcı girişi ekranı gelmedi. Bilgisayar siyah bir ekranla kilitlenip kaldı. (http://bugs.pardus.org.tr/show_bug.cgi?id=7997) Daha sonra bilgisayarı yeniden başlatıp giriş yapabildim ancak bu sefer de kızımın hesabının ingilizce olarak açılmış olduğunu gördüm.
Ayrıca fark ettim ki “Tasma>Sistem Seçenekleri>Kullanıcı Yöneticisi” yolunu izleyip yeni bir kullanıcı eklendiğinde yeni kullanıcının ülke / dil ayarları İngilizce oluyor. (http://bugs.pardus.org.tr/show_bug.cgi?id=8010) Bunu da kullanıcı hesabına giriş yapıldığında TASMA’dan tekrar düzeltmek gerekiyor.
Bir diğer güzel özellik olan göç aracı ile kullanıcılar eski işletim sistemlerindeki belge ve ayarlarını rahatlıkla Pardus 2008′e aktarabiliyorlar. Ancak bu araç ta bende çalışmadı. Sabit diskimin bir bölümündeki Windows XP’yi görmedi ne yazık ki. (Bkz. http://bugs.pardus.org.tr/show_bug.cgi?id=7726)
Paketler:
Açıkçası paketler konusunda biraz hayal kırıklığına uğradığımı itiraf etmeliyim. Aslında böyle olması normal ama 2007′de kullandığım paketlerin 2008 deposunda olacağına dair bir beklenti içinde olduğumu fark ettim. Kullandığım bazı yazılımların depoda olmaması benim için üzücü oldu. Aynı üzüntüyü 5 yaşımdaki kızım da yaşıyor sürekli uçak oyunu adını taktığı Gcompris’i açmamı söyleyip kafamın etini yiyor. Haliyle depo mepo gibi açıklamalar onun için pek anlamlı değil. Ancak Tuxpaintin tam ekran olarak açılıyor olması kızımı çok memnun etti. Bununla ilgili bir talebimiz olmuştu çünkü. (http://bugs.pardus.org.tr/show_bug.cgi?id=6922)
Bununla beraber çok kullandığım birçok paket depoda mevcut. Özellikle ekonometri yazılımı Gretl’ın en son sürümünü görmek benim için çok güzeldi. Bir diğer istatistik programı R ve R’ı kullanan RKWard’ın depoda olması sevindirici.
Ancak bazı paketler var ki olmaması beni gerçekten üzdü. Bu yazılımların başında Maxima geliyor. Bu sembolik matematik programını tekrar depoda görmek isterim doğrusu. Buna ilaveten Maxima’nın kullanışlı arabirimi WxMaxima’da depoda kesinlikle bulunmalı.(Bununla ilgili talebim olmuştu ancak 2007′de gerçekleşmedi ne yazık ki).
Bir diğer problem ise uzun zaman harcayarak Lyx ile hazırladığım ders notlarımı Pardus 2008′de açınca bir türlü PDF haline getirememem oldu. Taşınırken ister istemez ufak tefek şeyler kırılıp dökülür ama büyük şeylerin kırılıp dökülmesi biraz can yakar. Bu nedenle biraz üzgünüm ve işin içinden nasıl çıkacağımı bilemedim.
Sonuç:
Özetle Pardus 2008 iyi bir yönde ilerlemesine devam ediyor. Benim ihtiyaçlarımı şu anda %80-90 oranında gideriyor. Bu da bir zamanlar Türkçe bir doküman hazırlayıp yazıcı çıktısını bile alamadığımızı düşünürsek büyük ilerleme. Web tarayıcı, indirme yöneticileri ve bir çok yazılımla neredeyse yapamayacağınız hiçbir şey yok. Ancak dediğim gibi depodaki eksiklikler üzücü bir unsur. Eğer yaygın bir kullanıcı kitlesi hedefleniyorsa Pardus 2007.3′te yakalanmaya başlandığını düşündüğüm paket deposu zenginliğinin tekrar yakalanması gerekiyor. Sonuçta her kullanıcının farklı zevk ve ihtiyaçları var. Bu ihtiyaç duyulan programlar görmezden gelindiğinde kullanıcılar farklı dağıtım seçeneklerini düşünmeye başlıyorlar. Açıkçası ben de Ubuntu’ya geçmeyi düşündüm. Çünkü paket depoları gayet zengin. Her ihtiyacı karşılıyor. Ancak her defasında vazgeçip yine Pardus diyorum. Bunun nedeni de sanırım alıştığım kullanım kolaylığı ve kendi dilimde hata raporlayabilmem. İngilizcede şuna ne deniyordu diye düşünmeden sorununu yazman güzel bir şey.
Başta da söylediğim gibi şüphesiz ben bir bilgisayar mühendisi ya da programcısı değilim. Sadece bir son kullanıcının gözünden izlenimlerimi aktarmak istedim. Bir hatam olduysa affola. 
Pardus 2008 için emek veren herkese buradan çok teşekkür ediyorum.
~ Cengiz Aytun
\\ tags: gretl, pardus, pardus 2008
